Từ ngày 30/09/2021, chứng chỉ gốc DST Root CA X3 chính thức hết hạn. Sự kiện này khiến không ít người dùng bất ngờ khi website quen thuộc bỗng hiện cảnh báo “Kết nối của bạn không phải là kết nối riêng tư” kèm mã lỗi NET::ERR_CERT_DATE_INVALID — dù website đó vẫn chạy bình thường trên máy khác. Bài viết này giải thích vì sao một chứng chỉ hết hạn lại gây lỗi trên diện rộng, những thiết bị nào còn bị ảnh hưởng, và cách khắc phục nhanh nhất.
DST Root CA X3 là gì? Vì sao nó hết hạn lại ảnh hưởng nhiều website đến vậy?
Khi bạn truy cập một website chạy HTTPS, máy chủ gửi kèm chứng chỉ SSL của website đó. Trình duyệt kiểm tra chứng chỉ này theo một “chuỗi tin cậy” (chain of trust): chứng chỉ website được ký bởi một chứng chỉ trung gian, chứng chỉ trung gian lại được ký bởi một chứng chỉ gốc (root CA) mà trình duyệt hoặc hệ điều hành đã tin tưởng sẵn.
Let’s Encrypt là tổ chức cấp chứng chỉ SSL miễn phí lớn nhất thế giới, được hàng trăm triệu website sử dụng. Khi mới ra đời, chứng chỉ gốc của riêng Let’s Encrypt là ISRG Root X1 còn quá mới nên chưa được các hệ điều hành tin tưởng. Để giải quyết, Let’s Encrypt đã nhờ chứng chỉ gốc DST Root CA X3 của IdenTrust “ký chéo” (cross-sign) cho ISRG Root X1, nhờ đó các website dùng Let’s Encrypt được mọi thiết bị chấp nhận ngay từ đầu.
Vấn đề nằm ở chỗ DST Root CA X3 chỉ có thời hạn đến ngày 30/09/2021. Khi nó hết hạn, các thiết bị cũ không nhận ra ISRG Root X1 mới sẽ không xác minh được chuỗi tin cậy, và trình duyệt chặn truy cập vì cho rằng chứng chỉ đã hết hạn — dù thực tế chứng chỉ của website vẫn còn hiệu lực.

Những thiết bị nào vẫn gặp lỗi chứng chỉ?
Tin tốt là hầu hết thiết bị hiện đại đã tự động tin tưởng ISRG Root X1 nên truy cập bình thường. Tuy nhiên, lỗi vẫn xuất hiện trên các thiết bị và phần mềm cũ:
- Điện thoại Android cũ (trước phiên bản 7.1.1): các máy này không có ISRG Root X1 trong kho chứng chỉ gốc nên vẫn báo lỗi khi vào website dùng Let’s Encrypt.
- Máy chủ dùng OpenSSL cũ (trước 1.1.0): OpenSSL cũ xử lý chuỗi chứng chỉ theo cách khiến chứng chỉ hết hạn của DST Root CA X3 làm hỏng toàn bộ quá trình xác minh.
- macOS, iOS đời cũ: các hệ điều hành này giữ lại chứng chỉ gốc đã hết hạn trong kho tin cậy, gây xung đột khi xác minh chuỗi mới.
- Windows chưa cập nhật: máy Windows lâu không cập nhật có thể chưa có ISRG Root X1 trong kho root CA của hệ thống.
- Trình duyệt khác nhau, hành vi khác nhau: Firefox dùng kho chứng chỉ gốc riêng nên chỉ cần cập nhật Firefox là hết lỗi; còn Chrome, Edge, Safari hay Opera lại tin tưởng theo kho chứng chỉ của hệ điều hành, vì vậy phải cập nhật cả hệ điều hành mới sửa được.
Cách khắc phục lỗi NET::ERR_CERT_DATE_INVALID
Cách 1: Cập nhật trình duyệt và hệ điều hành lên bản mới nhất
Đây là cách đơn giản và nên làm đầu tiên. Trên điện thoại, hãy cập nhật hệ điều hành lên phiên bản mới nhất có thể; trên máy tính, cập nhật cả trình duyệt lẫn hệ điều hành (Windows Update, Software Update trên macOS, hoặc apt update && apt upgrade trên Ubuntu/Debian). Sau đó khởi động lại máy rồi truy cập lại website — phần lớn trường hợp lỗi sẽ biến mất vì hệ thống đã có sẵn ISRG Root X1.
Cách 2: Cập nhật thủ công chứng chỉ ISRG Root X1 trên Windows
Nếu bạn dùng Windows và không thể cập nhật hệ điều hành, có một mẹo nhỏ: mở trình duyệt và truy cập địa chỉ https://valid-isrgrootx1.letsencrypt.org/. Trang này sẽ khiến Windows tự động tải và đưa chứng chỉ ISRG Root X1 vào kho root CA của hệ thống. Trên macOS và iOS đời cũ, bạn có thể thử khởi động lại thiết bị sau khi cập nhật để hệ thống làm mới kho chứng chỉ.
Cách 3: Chủ website chuyển sang chứng chỉ SSL trả phí
Nếu bạn là chủ website và vẫn có lượng lớn khách truy cập dùng thiết bị đời cũ, giải pháp triệt để nhất là chuyển sang dùng chứng chỉ SSL trả phí (ví dụ Sectigo, DigiCert). Các chứng chỉ này được ký bởi những root CA lâu đời, đã có mặt trong kho tin cậy của hầu hết thiết bị — kể cả thiết bị cũ — nên website của bạn vẫn truy cập được bình thường mà không cần người dùng phải cập nhật gì.
Chủ website cần lưu ý gì sau sự kiện này?
Nếu bạn đang quản trị VPS hoặc website dùng Let’s Encrypt, hãy cập nhật Certbot lên bản mới nhất để máy chủ cấp đúng chuỗi chứng chỉ ưu tiên ISRG Root X1, và dùng công cụ kiểm tra như SSL Labs để chắc chắn website hiển thị “chuỗi tin cậy” hợp lệ trên cả thiết bị mới lẫn thiết bị cũ.
Kết luận
DST Root CA X3 hết hạn là sự kiện đã được báo trước từ lâu, nhưng vẫn gây lỗi cho không ít người dùng thiết bị cũ cho đến tận hôm nay. May mắn là cách xử lý rất đơn giản: cập nhật trình duyệt và hệ điều hành là xong trong phần lớn trường hợp. Còn nếu bạn là chủ website, đừng quên kiểm tra lại chuỗi chứng chỉ của mình — một website báo lỗi SSL có thể khiến khách hàng rời đi chỉ trong vài giây.
👉 Cần VPS để thực hành? Đăng ký VPS BNIX tại đây
- 🏢 Chuyên thiết kế web cho doanh nghiệp và cá nhân
- 🤖 Giải pháp tự động hóa cho Doanh nghiệp và cá nhân
- 📞 0925045760
- 🌐 thietkewebdian.com
